169x70_dicapro  ygia.2  www.iatreion.gr
 
 
ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΔΑ - 01/11/2007

γράφει η ιατρός
ΘΕΟΔΩΡΙΔΟΥ ΑΘΗΝΑ

Ειδική Ρευματολόγος - Κλινική Ανοσολόγος

Οστεοαρθρίτιδα

Η οστεοαρθρίτιδα είναι μια νόσος που προσβάλλει τις αρθρώσεις. Οι αρθρικές επιφάνειες καταστρέφονται και το οστό γύρω απ’ αυτές παχύνεται. Για να καταλάβει κανείς πως αναπτύσσεται η νόσος αυτή χρειάζεται να ξέρει πως λειτουργεί μια φυσιολογική άρθρωση.

Άρθρωση ονομάζεται το σημείο που δύο οστά συναντώνται. Τα άκρα των οστών στην περιοχή της άρθρωσης καλύπτονται με ένα λεπτό στρώμα χόνδρου. Ο χόνδρος  λειτουργεί για την απορρόφηση των δυνάμεων όταν η άρθρωση λειτουργεί υπό φόρτιση (βάρος). Οι λείες «γλιστερές» επιφάνειες του χόνδρου επιτρέπουν τα άκρα των οστών να κινούνται ελεύθερα το ένα πάνω στο άλλο.

Την άρθρωση περιβάλλει ο αρθρικός υμένας και η αρθρική κάψα και την σταθεροποιούν σύνδεσμοι και τένοντες. Μέσα στην άρθρωση βρίσκεται φυσιολογικά μικρή ποσότητα αρθρικού υγρού που παράγεται από τον αρθρικό υμένα και τρέφει τον χόνδρο ενώ ταυτόχρονα βοηθά σαν λιπαντικό.

Οταν μια άρθρωση αναπτύσσει οστεοαρθρίτιδα, ο χόνδρος σταδιακά τραχύνεται και λεπταίνει, ενώ ταυτόχρονα το οστό από κάτω παχύνεται  και δημιουργεί προεκβολές στα όρια της άρθρωσης (οστεόφυτα).  Ο αρθρικός υμένας παχύνεται ελαφρά και μπορεί να παράγει επιπλέον υγρό που προκαλεί ελαφρά διόγκωση της άρθρωσης. Η κάψα της άρθρωσης και οι σύνδεσμοι σταδιακά παχύνονται και συσπώνται στην προσπάθειά τους να σταθεροποιήσουν την παθούσα άρθρωση που σιγά σιγά αλλάζει σχήμα, ενώ οι μυς που κινούν την άρθρωση ατροφούν. Η οστεοαρθρίτιδα έχει αργό ρυθμό εξέλιξης σε αρκετά χρόνια. Σε πολλές περιπτώσεις υπάρχουν μόνο μικρές αλλαγές που προσβάλλουν τμήμα μόνο της άρθρωσης. Κάποιες φορές όμως μπορεί να είναι σοβαρή και εκτεταμένη.

Στη βαριά οστεοαρθρίτιδα ο χόνδρος λεπτύνεται  τόσο ώστε δεν καλύπτει πια τις αρθρικές επιφάνειες, με αποτέλεσμα τα οστικά άκρα να ακουμπάνε μεταξύ τους και να καταπονούνται. Ολα τα παραπάνω προκαλούν αλλαγή στο σχήμα της άρθρωσης και μετακινούν τα οστά από την φυσιολογική τους θέση και προκαλούν παραμορφώσεις.

Τι προκαλεί οστεοαρθρίτιδα

ΗΛΙΚΙΑ: Η οστεοαρθρίτιδα συνήθως αρχίζει στο τέλος της πέμπτης 10ετίας της ζωής ή αργότερα. Είναι πιο συχνή στις μεγάλες ηλικίες πιθανώς γιατί συνυπάρχει γήρανση των μυών, αύξηση βάρους, μειωμένη επανορθωτική ικανότητα του οργανισμού και άλλοι παράγοντες.

ΦΥΛΛΟ: Για τις περισσότερες αρθρώσεις και ειδικά για το γόνατο και τα άκρα χέρια ισχύει ότι η νόσος αυτή είναι συχνότερη και πιο σοβαρή στις γυναίκες.

ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ: Σημαντικός επιβαρυντικός  παράγοντας ειδικά για το γόνατο.

ΤΡΑΥΜΑΤΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΡΘΡΩΣΗΣ: Σημαντικός τραυματισμός της άρθρωσης ή χειρουργική επέμβαση στην άρθρωση μπορεί να οδηγήσει σε οστεοαρθρίτιδα στην άρθρωση αυτή αργότερα. Η φυσιολογική δραστηριότητα και άσκηση είναι μάλλον ωφέλιμη για τις αρθρώσεις και δεν προκαλεί οστεοαρθρίτιδα. Ομως, η σκληρή επαναλαμβανόμενη δραστηριότητα μπορεί να βλάψει τις αρθρώσεις. Αυτό εξηγεί γιατί η νόσος είναι πιο συχνή σε επαγγελματίες με σωματική καταπόνηση όπως αγρότες (οστεοαρθρίτιδα του ισχίου) και σε ποδοσφαιριστές (οστεοαρθρίτιδα του γόνατος).

ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΤΗΤΑ: Μια συχνή μορφή οστεοαρθρίτιδας είναι η οζώ δης, η οποία συναντάται σε πολλά μέλη κάποιων οικογενειών και προσβάλλει κυρίως τα χέρια. Δεν ξέρουμε ποια γονίδια ευθύνονται, αλλά μάλλον είναι περισσότερα από ένα. Στις άλλες μορφές η κληρονομικότητα παίζει μικρότερο ρόλο, εκτός από κάποιες πολύ σπάνιες διαταραχές του κολλαγόνου όπου η οστεοαρθρίτιδα εκδηλώνεται σε πολύ νεαρή ηλικία.

ΑΛΛΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΑΡΘΡΩΣΕΩΝ: Μερικές φορές η οστεοαρθρίτιδα  προκαλείται από βλάβη στην άρθρωση λόγω άλλης πάθησης που έχει προηγηθεί χρόνια πριν. Για παράδειγμα ασθενείς με ρευματοειδή αρθρίτιδα μπορούν να αναπτύξουν δευτεροπαθή οστεοαρθρίτιδα στις αρθρώσεις αυτές που η ρευματοειδής προσέβαλλε, κατέστρεψε και στην παρούσα φάση δεν έχουν πια φλεγμονή.


ΘΕΟΔΩΡΙΔΟΥ ΑΘΗΝΑ

Ειδική Ρευματολόγος - Κλινική Ανοσολόγος
e-mail: atheodori@yahoo.gr
WEB:  www.geocities.com

 

 

 dok.1
 www.fsa.gr
 ΑΓΩΓΗ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΛΟΓΟΥ
 weather_gif
 ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΑΝΑΡΓΥΡΟΙ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ